Evacuatie, rook en asbest bedreigen de stilte van het landelijke Alveringem

De rust in het West-Vlaamse dorp Gijverinkhove werd op een doordeweekse namiddag bruusk verstoord. Kort voor drie uur in de namiddag sloegen de vlammen uit het dak van een landbouwloods in de Lostraat. Brandweer Westhoek snelde ter plaatse, maar de rook was al van ver zichtbaar. Wat zich daarna ontvouwde, was een taai gevecht tegen vuur, tijd en verstikkende dreiging.

Een strijd tegen het vuur, met de dieren als stille slachtoffers

In de loods bevonden zich op het moment van de brand ongeveer 200 runderen. Ondanks de snelle inzet van brandweerploegen konden slechts 60 koeien levend uit het vuur worden gehaald. De dieren werden tijdelijk ondergebracht in een nabijgelegen weide. Een tiental van hen had zulke ernstige brandwonden dat een dierenarts onmiddellijk pijnbestrijding toediende. De veehouder bevestigde later dat uiteindelijk 150 dieren, waaronder zo’n 50 kalfjes, omkwamen in de vlammenzee.

De loods brandde vrijwel volledig uit. Stro, hooi en vlas lagen in grote hopen opgestapeld, wat het bluswerk aanzienlijk bemoeilijkte. De brandweer besloot daarom een deel van het materiaal gecontroleerd te laten uitbranden. Dit leidde tot aanhoudende rookontwikkeling die tot diep in de avond en nacht voor hinder zorgde in de omgeving.

Asbest en roet: een sluipend gevaar over de velden van Weegschede

Het dak van de loods bevatte asbest, wat de situatie ernstig verergerde. Door de opstijgende rook verspreidden asbestdeeltjes zich tot honderden meters ver. Een adviseur gevaarlijke stoffen bevestigde na analyse dat in een zone van maximaal 700 meter met de windrichting mee, mogelijk asbesthoudende roetdeeltjes neergekomen zijn. In het bijzonder richting de gehuchten Weegschede en omliggende delen van de Lostraat.

De autoriteiten riepen de bevolking meteen op om ramen en deuren gesloten te houden, ventilatie uit te schakelen en geen contact te maken met zichtbare roetdeeltjes. Deze dienen onaangeroerd te blijven tot professionele opruiming kan plaatsvinden. Een meldnummer werd in werking gesteld: 0494 41 92 30, bereikbaar vanaf zaterdag 19 april om 8 uur.

Buiten de risicogebieden mogen roetdeeltjes met handschoenen worden opgeruimd en in de huisvuilcontainer worden gedeponeerd, met daarna een grondige handreiniging met zeep.

Een nacht zonder stilte: nablussen, rook en evacuaties

Brandweer Westhoek en de Civiele Bescherming blijven de hele nacht ter plaatse. Het vuur werd onder controle gebracht, maar de nablussingswerken zal nog uren duren. Met een kraan werd het brandend materiaal uit de loods gehaald om gecontroleerd verder te branden. De rook bleef daardoor lange tijd over het landschap hangen.

Bewoners van Weegschede, met name huisnummers 1 tot 8 en 10 tot 22, werden uit voorzorg geëvacueerd. Pas wanneer de rook volledig verdwenen is, mogen zij terugkeren. In tussentijd is een regeling getroffen: zij mogen kortstondig hun woning betreden om huisdieren te voederen of op te halen. Hiervoor dienen zij zich aan te melden bij de politie in de Lostraat, komende van de N8.

Een zestal personen werd intussen opgevangen in het ontmoetingscentrum van de gemeente Alveringem. Ook daar heerst bezorgdheid. De vrees voor blijvende gevolgen leeft, temeer omdat het effect van asbestverspreiding in een landelijke context moeilijk volledig te controleren valt.

Luchtbeelden, analyse en coördinatie op grote schaal

De Civiele Bescherming stuurde een droneteam ter plaatse om het incident vanuit de lucht in kaart te brengen. Zo werd het verspreidingsgebied van de rook en mogelijke roetneerslag visueel opgevolgd. Deze gegevens helpen de veiligheidsdiensten bij het afbakenen van het risicogebied.

Coördinatie tussen de hulpdiensten, gemeente en civiele bescherming verliep volgens de rampenprocedure. Er werd snel opgeschaald en de verschillende disciplines werkten samen aan een efficiënte aanpak van de gevolgen. Toch blijven de onzekerheden voor de lokale bevolking groot, vooral wat betreft het asbestrisico.

Nabesluit: een wonden trekkend vuur in de Westhoek

Wat begon als een felle uitslaande brand groeide uit tot een regionaal incident met milieugevolgen. De dieren, het erfgoed van de boer, zijn grotendeels verloren. Het land ademt nog dagenlang de geur van verbrand vlas, gemengd met onzichtbare risico’s die neerdalen op erven en velden. Gijverinkhove, tot dan enkel bekend om zijn stilte en rust, zal deze dag niet snel vergeten.

Contact
Meldpunt roetdeeltjes: 0494 41 92 30 (bereikbaar vanaf 19 april om 8u)

( Tekst Serge Jansen van www.westnieuws.be )